Bối cảnh
Năm 1972, hòa đàm Paris bước vào giai đoạn quyết định. Tháng 10 năm 1972, phía Mỹ và Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đã thống nhất được dự thảo hiệp định, nhưng sau đó Mỹ, trước sự phản đối của chính quyền Nguyễn Văn Thiệu, đề nghị sửa đổi nhiều điểm. Đàm phán bế tắc.
Tổng thống Richard Nixon quyết định dùng không lực để gây sức ép buộc Hà Nội chấp nhận các điều kiện của Mỹ, đồng thời trấn an đồng minh Sài Gòn. Chiến dịch được Mỹ đặt tên là Linebacker II, huy động lực lượng lớn máy bay ném bom chiến lược B-52 cùng nhiều máy bay chiến thuật.
Diễn biến
Tối 18 tháng 12 năm 1972, những tốp B-52 đầu tiên ném bom Hà Nội. Trong 12 ngày đêm, Hà Nội, Hải Phòng và nhiều nơi khác bị ném bom dày đặc, trừ một ngày tạm ngừng dịp Giáng sinh. Nhiều khu dân cư bị tàn phá; phố Khâm Thiên bị san phẳng một phần trong đêm 26 tháng 12, bệnh viện Bạch Mai cũng bị trúng bom. Theo số liệu phía Việt Nam, hơn một nghìn dân thường Hà Nội thiệt mạng.
Lực lượng phòng không, không quân và dân quân tự vệ miền Bắc đã chuẩn bị từ trước cách đánh B-52, chủ yếu bằng tên lửa SAM-2. Số máy bay bị bắn rơi khác nhau theo nguồn: phía Việt Nam công bố 81 máy bay, trong đó có 34 chiếc B-52; phía Mỹ thừa nhận mất 15 chiếc B-52 cùng một số máy bay khác. Dù theo nguồn nào, đây cũng là tổn thất B-52 lớn nhất trong một chiến dịch của Không quân Mỹ, và nhiều phi công Mỹ bị bắt làm tù binh.
Kết quả và ý nghĩa
Ngày 30 tháng 12 năm 1972, Mỹ tuyên bố ngừng ném bom miền Bắc từ vĩ tuyến 20 trở ra và nối lại đàm phán. Ngày 27 tháng 1 năm 1973, Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam được ký kết, với nội dung cơ bản gần với dự thảo tháng 10 năm trước.
Sử học Việt Nam gọi trận đánh là “Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không”, xem đây là thắng lợi quyết định buộc Mỹ ký hiệp định. Một số nhà nghiên cứu Mỹ thì cho rằng chiến dịch đã đạt mục đích buộc các bên quay lại ký kết. Các quan điểm khác nhau, nhưng đều thừa nhận đây là một trong những chiến dịch ném bom ác liệt nhất của cuộc chiến.